Dwangsom en beroep bij te laat beslissen

In veel gevallen moet u een aanvraag doen bij de gemeente om een vergunning, subsidie of uitkering te krijgen. Denk aan aanvragen om een omgevingsvergunning, drank- en horecavergunning, bijstandsuitkering, een voorziening op grond van de Wmo of subsidie voor sport, integratie, cultuur of jongeren.

De gemeente moet binnen een vastgestelde termijn een beslissing nemen op uw aanvraag. Afhankelijk van het soort aanvraag kan de beslistermijn verschillen. Beslist de gemeente niet binnen de termijn (niet tijdig)? U hebt recht op een vergoeding (dwangsom) en u kunt direct beroep instellen bij de rechter. Dit geldt ook voor niet tijdige beslissingen op bezwaarschriften.

Beslistermijn

De termijn waarbinnen de gemeente moet beslissen is meestal vastgelegd in de wet. Is er geen wettelijke termijn dan geldt een redelijke termijn. Wat redelijk is, hangt af van de soort beslissing. Dit kan enkele dagen of weken zijn, maar soms ook langer. De gemeente moet in ieder geval binnen 8 weken aan u laten weten wat de beslistermijn is.

Verlengen beslistermijn

Beslist de gemeente niet binnen de wettelijke of een redelijke termijn, dan kunt u een dwangsom krijgen en beroep instellen. Maar dit geldt niet als de gemeente meer tijd nodig heeft om een goede, weloverwogen beslissing te nemen op uw aanvraag of bezwaarschrift. De gemeente kan de beslistermijn verlengen als:

• u aanvullende informatie moet geven, zodat de gemeente een goede beslissing kan nemen;
• u zo veel informatie hebt gegeven dat de gemeente niet binnen de beslistermijn kan beslissen;
• de gemeente noodzakelijke informatie uit het buitenland moet opvragen;
• u schriftelijk hebt ingestemd met verlenging van de beslistermijn;
• de vertraging is (gedeeltelijk) aan u te wijten. Bijvoorbeeld omdat u benodigde bewijsstukken niet op tijd aan de gemeente hebt gegeven;
• er is sprake van overmacht (bijvoorbeeld als het gemeentehuis is afgebrand).

In al deze gevallen hebt u geen recht op een dwangsom en kunt u niet direct beroep instellen.

Is de beslistermijn verstreken en hebt u nog geen beslissing van de gemeente op uw aanvraag of bezwaarschrift? U stuurt de gemeente een brief waarin u verzoekt om een dwangsom. Dit heet een ingebrekestelling. Gebruik hiervoor het Formulier ingebrekestelling.

Na ontvangst van uw brief heeft de gemeente nog 2 weken de tijd om een beslissing te nemen. Doet de gemeente dit niet dan heeft dit de volgende gevolgen:

• U hebt recht op een dwangsom voor elke dag na de beslistermijn waarop de gemeente geen beslissing heeft genomen. De eerste 14 dagen is de dwangsom € 20,- per dag, de volgende 14 dagen € 30,- per dag en de overige dagen € 40,- per dag. U krijgt de dwangsom niet meer dan 42 dagen met een maximum van € 1.260,-.
• U kunt direct beroep instellen bij de rechtbank. U hoeft dus niet eerst bezwaar te maken. Verklaart de rechter het beroep gegrond, dan moet de gemeente alsnog binnen 2 weken beslissen. Tevens stelt de rechtbank een dwangsom vast voor wanneer de gemeente niet binnen 2 weken beslist. De hoogte wordt bepaald door de rechter.

Sinds 1 oktober 2009 geldt de Wet dwangsom en beroep. Deze wet versterkt uw positie wanneer de gemeente niet op tijd op uw aanvraag of bezwaarschrift beslist. Met de mogelijkheid een dwangsom te vragen en direct beroep in te stellen, kunt u de gemeente aansporen zo snel mogelijk een beslissing te nemen.

De wet geldt niet alleen voor beslissingen van de gemeente, maar voor beslissingen van provincies, waterschappen of de rijksoverheid.